Strona główna - Dom Kultury Śródmieście
DKS
DKS
DKS
DKS
DKS
DKS
DKS
DKS
DKS
DKS

Tekstualia

„Głos poety. Tadeusz Różewicz w 100 rocznicę urodzin" 1 (64) 2021

„Głos poety. Tadeusz Różewicz w 100 rocznicę urodzin" 1 (64) 2021

Na 2021 rok przypada setna rocznica urodzin i 7 rocznica śmierci Tadeusza Różewicza, wybitnego poety, dramatopisarza i prozaika uważanego za jednego z największych nowatorów w literaturze polskiej XX wieku i jednego z najlepszych diagnostów mechanizmów rządzących jednostką i społeczeństwem.

W tym wydaniu chcemy zastanowić się nad kwestią aktualności jego literackich diagnoz, podjąć historycznoliteracki namysł nad tym, w jaki sposób głos-język, sposób i styl wyrazu poety inspirują innych twórców, przebadać, jakie są obszary ich najsilniejszego oddziaływania oraz pochylić się nad krajową i zagraniczną recepcją dzieł tego twórcy, podejmując m.in. zagadnienie poezji Tadeusza Różewicza w przekładzie.

Kiedy dziś czyta się diagnozę Tadeusza Drewnowskiego, który w 1990 roku w „Walce o oddech" pisał o Tadeuszu Różewiczu, że „nowator tej klasy nie może nie być postacią w najwyższym stopniu sporną”, odnosi się wrażenie, że teza ta nie traci na aktualności. Nigdy też nie było lepszego momentu niż teraz, by poddać twórczość Tadeusza Różewicza, którą można uznać za dzieło zamknięte, ponownemu oglądowi, całościowej lekturze, by prześledzić i przeanalizować niejako od początku pojawiające się w jego dziełach tropy, wątki, konwencje, niedomknięte, bo nieujęte ostatecznie w kategoriach albo-albo stanowiska, poglądy, opinie, sądy. Słowa Tadeusza Drewnowskiego odbiją się echem we współczesnej recepcji i interpretacjach dzieł autora „Matka odchodzi", tomu nagrodzonego w 2000 roku Nagrodą Literacką Nike. O tym, że twórczość Tadeusza Różewicza jest pełna zamierzonych sprzeczności, retoryki słowa i milczenia, mistrzowskiej konsekwencji w swojej programowej niekonsekwencji, o tym, że sam Różewicz jest twórcą, który wytyczył nowe drogi zarówno na poziomie ujmowania pewnych zagadnień w warstwie języka, kompozycji, jak i konwencji czy gatunkowych rozwiązań w poezji i w dramacie, powiedziano już wiele. (...)

Debiut Różewicza, przypadający na czas po II wojnie światowej, wpłynął na jego sposób ujmowania problemu zła, przemocy, wiary, kondycji człowieka i świata, a także zdominował wczesny etap jego twórczości, ale choć zmieniał się dyskurs samego twórcy, diagnostyczne etykiety,  jak chociażby poeta-nihilista-ateista, skutecznie i na długo zdeterminowały optykę krytyki, badaczy, czytelników. (...)

Badacze, którzy zostali zaproszeni do udziału w przygotowaniu tego numeru „Tekstualiów”, wybierając konkretne teksty i tematy do zabrania głosu w sprawie możliwych odczytań Tadeusza Różewicza w XXI wieku, zasygnalizowali jednocześnie obszary, które wymagają ponownego oglądu, ale też wskazują na wyjątkową aktualność poszczególnych zagadnień. Przyjęli także różne klucze interpretacyjne do odczytania tych samych tekstów (Ewa Szkudlarek, Jean Ward). Podjęli próbę reinterpretacji i kontynuacji wcześniej już podejmowanych przez siebie tropów (Robert Cieślak), poszli śladami poety za wschodnią granicę (Maja Dziedzic). Opowiedzieli o swoich spotkaniach i rozmowach z Tadeuszem Różewiczem (Barbara Bogoczek, Tony Howard, Stanisław Obirek), raz jeszcze oddali głos utworom, które nigdy nie powstały, i przyjrzeli się milczącemu twórcy oraz przyczynom i motywacjom zaniechania aktu twórczego (Lidia Banaszak-Jankowska). Z przygotowanych do numeru artykułów wynika jasno, że Tadeusz Różewicz nie przestaje być twórcą pełnym sprzeczności, niemożliwym do jednoznacznej kategoryzacji, prowokującym do zajmowania określonych stanowisk, choć sam deklaratywnych postaw nigdy nie przyjmował.

 

Ze wstępu Joanny Lisiewicz

logo DKŚ i Syrenka m.st. Warszawylogo DKŚ i Syrenka m.st. Warszawy

Wyrażam zgodę na przetwarzanie danych zgodnie z Polityką prywatności. Jeśli nie wyrażasz zgody, prosimy o wyłącznie cookies w przeglądarce. Więcej →

Zmiany w Polityce Prywatności


Zgodnie z wymogami prawnymi nałożonymi przez Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE, w niniejszym Serwisie obowiązuje nowa Polityka prywatności, w której znajdują się wszystkie informacje dotyczące zbierania, przetwarzania i ochrony danych osobowych użytkowników tego Serwisu.

Przypominamy ponadto, że dla prawidłowego działania serwisu używamy informacji zapisanych w plikach cookies. W ustawieniach przeglądarki internetowej można zmienić ustawienia dotyczące plików cookies.

Jeśli nie wyrażasz zgody na wykorzystywanie cookies w niniejszym Serwisie, prosimy o zmianę ustawień w przeglądarce lub opuszczenie Serwisu.

Polityka prywatności